Ploegenarbeid-bis: overgangsmaatregel voor vrijstelling van bedrijfsvoorheffing

Om recht te hebben op de belastingvrijstelling voor ploegenarbeid, moet er aan verschillende voorwaarden worden voldaan:

• Minstens 2 ploegen van minstens 2 werknemers per dag

• Ploegen doen hetzelfde werk, qua inhoud en qua omvang

• Ploegen volgen elkander op zonder onderbreking of een onderbreking van maximaal 15 minuten

• Er is geen overlapping tussen de opeenvolgende ploegen van meer dan ¼ van de dagtaak.

• Er moet een ploegenpremie worden toegekend van minstens 2%

Over die "gelijke omvang" bestond jarenlang onduidelijkheid.

Na een arrest van het Grondwettelijk Hof (8 februari 2024) werd het wettelijk bevestigd dat de vrijstelling enkel van toepassing is als ploegen qua inhoud en omvang identiek zijn.

Om te vermijden dat veel werkgevers niet meer in aanmerking zouden komen voor deze vrijstelling, werd in mei 2024 de "ploegenarbeid-bis"-regeling ingevoerd.

Bij de bis-variant mag er een verschil zijn in die omvang, al zal dat verschil leiden tot een vermindering van het toe te passen bedrag aan vrijstelling van doorstorting.

De vrijstelling wordt in dat geval berekend op basis van een correctiefactor. Dit betekent dat het belastingvoordeel verlaagt naarmate het verschil in ploegomvang groter is.

De berekening van de correctiefactor is gebaseerd op de “omvang van een ploeg”.  Er bestaat geen definitie van wat onder “omvang van een ploeg” verstaan wordt maar de omvang kan o.a. gemeten worden via de productie-output, het aantal werknemers (FTE), het aantal gewerkte uren, …

In ons voorbeeld gaat het over een onderneming met 3 opeenvolgende ploegen. Zij hebben de volgende output:

Bovendien wijst de circulaire erop dat, in de bis-variant, de correctiefactor moet worden toegepast:

• zowel op het percentage van 22,8% of 25% van de in aanmerking genomen bezoldigingen;

• als op het bedrag van de bedrijfsvoorheffing die wordt ingehouden op die bezoldigingen.

De belastingvrijstelling moet dan worden beperkt tot het laagste van deze twee bedragen.

kiezen en niet voor de variant ploegenarbeid-bis.

De fiscus verduidelijkt in de circulaire dat een verschil in omvang van het werk van de opeenvolgende ploegen van 10% getolereerd zal worden.

Dit verschil moet dag per dag en per ploegenstelsel als volgt berekend worden:

(aantal leden grootste ploeg – aantal leden kleinste ploeg) / aantal leden grootste ploeg

Let op deze berekeningswijze wijkt af van de berekening van de correctiefactor!

Indien de afwijking groter is, kan de onderneming nog aantonen dat dit het gevolg is van omstandigheden buiten haar wil (bv. ziekte, ongeval). Zo niet, dan geldt de bis-variant voor de volledige maand.

Als werkgever kies je per maand en per ploegensysteem welke regeling je toepast. Meerdere systemen binnen één onderneming kunnen dus tegelijk onder verschillende varianten vallen.

Wel gelden er belangrijke beperkingen:

• Voor de één derde-norm (de werknemer moet minstens 1/3 van de maand in ploegen werken), mag je prestaties onder verschillende stelsels niet combineren.

• Uitzondering: prestaties binnen twee klassieke of twee bis-stelsels mogen wel gecombineerd worden.

Je mag per werknemer slechts één vrijstellingsstelsel per maand toepassen.

De fiscus voert regelmatig controles uit op de correcte toepassing van de verschillende vrijstellingen van doorstorting van BV.

Het is dan ook cruciaal om als werkgever :

• Maandelijks te beoordelen welk ploegensysteem aan welke regeling voldoet.

• De juiste correctiefactor toe te passen.

• De beoordeling van de omvang te documenteren.

• Te vermijden dat ploegen kunstmatig worden opgesplitst om te voldoen aan de regels.

• Indien van toepassing : duidelijke afspraken te maken met eventuele uitzendkantoren.

De bis-regeling kan ook vrijwillig toegepast worden op alle ploegenstelsels, zelfs op stelsels die strikt genomen onder de klassieke regeling vallen. Dit kan handig zijn bij werknemers die afwisselend in meerdere systemen werken.

Dankzij dit wetsvoorstel is de vrijstelling geen alles-of-niets-verhaal meer, maar telt het verschil in omvang mee. Tot eind 2026 kun je dus nog steeds de gedeeltelijke vrijstelling genieten voor ongelijke ploegen.

Deze alternatieve methode is met terugwerkende kracht van toepassing vanaf 1 januari 2021.

Teneinde de vrijstelling van doorstorting van de bedrijfsvoorheffing op de juiste manier te kunnen berekenen, vragen wij aan onze werkgevers om maandelijks aan zijn/haar dossierbeheerder de nodige gegevens te bezorgen.