PC 336 instap-maandloon voor de vrije beroepsbeoefenaar: verduidelijking van het begrip” vrije beroepsbeoefenaar”

De definitie van “vrije beroepsbeoefenaar” die vandaag binnen PC 336 wordt gehanteerd, is gebaseerd op artikel I.1, 14° van het Wetboek van Economisch Recht en op het koninklijk besluit van 27 april 2018, waarin het begrip “vrij beroep” wettelijk werd gedefinieerd.

Deze definitie vormde sinds 2018 het algemene referentiekader voor de afbakening van vrije beroepen en werd begin 2025 integraal overgenomen bij de aanpassing van de bevoegdheidsomschrijving van het Paritair Comité voor de vrije beroepen (PC 336).

Aangezien het in de praktijk toch niet zo eenvoudig blijkt te zijn welke personen nu wel of niet als vrije beroepsbeoefenaar beschouwd worden en het instaploon wel of niet moeten krijgen, werd door de sector volgende verduidelijking gegeven.

Het Paritair Comité 336 voor de vrije beroepen is bevoegd voor de werknemers in het algemeen en hun werkgevers, en dit voor de beoefenaars van vrije beroepen.

Onder “vrije beroepen” wordt verstaan de activiteiten van ondernemingen die aan de volgende cumulatieve voorwaarden beantwoorden:

• het verrichten van intellectuele prestaties, op onafhankelijke wijze en onder eigen verantwoordelijkheid, die een voorafgaande opleiding en een permanente vorming vereisen;

• onderworpen zijn aan een tuchtrechtelijke instelling door de wet aangeduid;

• de activiteit van vrij beroep in hoofdzaak uitoefenen. Hieronder wordt verstaan het feit dat de enige toegelaten activiteiten met een commercieel karakter nevenactiviteiten moeten zijn en aan de volgende cumulatieve voorwaarden moeten beantwoorden: nauw aangesloten zijn bij de beoefening van het vrij beroep, toegelaten zijn door de plichtenleer en een louter aanvullend karakter hebben

Onder “beoefenaars van vrije beroepen” wordt verstaan de natuurlijke personen, de vennootschappen of verenigingen zonder rechtspersoonlijkheid en de vennootschappen of verenigingen met rechtspersoonlijkheid die een vrij beroep beoefenen en beantwoorden aan de volgende voorwaarden:

1. voor de natuurlijke personen: dat zij ingeschreven zijn op de lijst van de tuchtrechtelijke instelling van het vrij beroep;

2. voor de vennootschappen of verenigingen zonder rechtspersoonlijkheid: dat alle vennoten of leden ingeschreven zijn op de lijst van de tuchtrechtelijke instelling van het vrij beroep;

3. voor de vennootschappen of verenigingen met rechtspersoonlijkheid:

• ofwel minstens de helft van de bestuurders van de vennootschap of de vereniging een vrij beroep beoefenen en op de lijst van de tuchtrechtelijke instelling van het beroep zijn ingeschreven;

• ofwel de bestuurders van de vennootschap of de vereniging die een vrij beroep (cfr. hierboven) beoefenen en die ingeschreven zijn op de lijst van de tuchtrechtelijke instelling van het beroep, beschikken over een in de statuten van de vennootschap of de vereniging onomstotelijk vastgestelde besluitvormingsmeerderheid van de stemrechten.

Worden bij wijze van voorbeeld aanzien als beoefenaars van vrije beroepen in de zin van het Paritair Comité voor de vrije beroepen:

1. de advocaten;

2. de gerechtsdeurwaarders;

3. de medische experten;

4. de dierenartsen;

5. de architecten;

6. de bedrijfsrevisoren;

7. de accountants en de gecertificeerde accountants;

8. de belastingadviseurs en de gecertificeerde belastingadviseurs;

9. de auto-experten;

10. de landmeters-experten;

11. de octrooigemachtigden.

Het Paritair Comité voor de vrije beroepen is niet bevoegd voor de beoefenaars van vrije beroepen die onder de bevoegdheid van een specifiek paritair comité vallen. 

We denken hier bijvoorbeeld aan :

• artsen: PC 330.400;

• tandartsen: PC 330.400;

• notarissen: PC 216.000, voor wat betreft de bedienden;

• apothekers: PC 313.000

Zij ressorteren dus NIET onder het paritair comité 336.

Een vrije beroeper is bijgevolg elke persoon die als werknemer instapt in een vrij beroep dat onder de bevoegdheid van PC 336 valt tot op het moment waarop hij of zij geacht wordt de titel autonoom te mogen voeren als werknemer.  In de praktijk valt dit moment meestal samen met de opname op het tableau (bv. de officiële lijst van advocaten), de lijst of het register van de bevoegde instantie (bv. de toekenning van een ITAA-nummer voor accountants)

Het is niet nodig dat elk vrij beroep op dat moment aan alle onderdelen van de wettelijke definitie voldoet. Zo kan een beroep op vandaag nog niet beschikken over een volledige deontologische code, Orde of regeling voor permanente vorming hebben en toch worden erkend als vrije beroep.

Opmerking: de informatie die u kunt terugvinden op de website van de FOD WASO is niet meer actueel